Een organisatiecoach bestrijkt een ander gebied dan dat van een ‘personal coach’ en dat van een ‘teamcoach’. Een personal coach ondersteunt individuen bij persoonlijke en professionele ontwikkeling. De groei in de productiviteit van het individu staat centraal. Dat is de meest bekende vorm van coaching. Een recentere uitvinding is de teamcoach, dat is iemand die teams ondersteunt bij hun wijze van samenwerken. Aan de orde komen vraagstukken van een individu in relatie tot anderen. De groei in de productiviteit van de samenwerking (binnen het team) staat centraal.
Een organisatiecoach heeft te maken met vragen die het niveau van de individuele medewerker en de samenwerking in teams overstijgen. Een gebied dat de meeste coaches en organisatieadviseurs links laten liggen, zelfs als ze topmanagers als klant hebben. Wat in de markt ‘executive coaching’ of ‘business coaching’ wordt genoemd is vaak niet anders dan personal coaching van een top-manager of op de zakelijke kant gericht (re-)organisatie advies.
Een organisatiecoach ondersteunt bedrijven dwars door alle hiërarchie en bureaucratie heen. Krijgt het mandaat om overal vragen bij te stellen, geeft nooit antwoorden, tips of adviezen, en heeft geen macht in de organisatie. Stelt vragen als een journalist die het vanzelfsprekende niet snapt, staat als een nar op lange tenen, denkt hardop als een advocaat van de duivel dat het altijd anders (beter) kan of legt als een filmer vilein de werkelijkheid vast.
Een organisatiecoach durft emotionele processen (weerstand, irritatie) te begeleiden, ondeugden (overmoed, negeren van de realiteit en hebzucht) aan de kaak te stellen en improductief en onethisch gedrag aan te klagen.
Veel bedrijven durven een dergelijke organisatiecoach niet toe te laten, vanwege de improductieve onrust die ermee gepaard zou gaan. Voor hen denk ik aan twee alternatieve vormen van de organisatiecoach.
Ontwikkel trainingen/retraites tot vrijplaatsen waar medewerkers kunnen spelen en oefenen met rollen en instrumenten van de organisatiecoach, zodat ze met andere ogen naar hun werkelijkheid kijken en plat gebaande paden vermijden.
Een andere manier: iemand met een lange en uitmuntende staat van dienst in het bedrijf die niet de gewenste promotie krijgt. Zij is klaar op haar plek, maar hoeft niet perse weg. Maak haar organisatiecoach voor een bepaalde periode en een passend mandaat in een vrije rol. Daarna kan ze voor zichzelf beginnen.
Voor wie verder wil lezen over dit onderwerp. Een organisatiecoach zoals ik die voor mij zie wordt beschreven door Swieringa en Jansen in hun boekje “Gedoe komt er toch.” Een evergreen op de lijst van managementboeken.

De organisatiecoach is veelal een adviseur...

Het bedrijf Nieuw Zicht spreekt van organisatie coaching en geeft daarin vooral aandacht aan de collectieve ambitie, zoals organisatieadviseurs dat ook doen. Voegt voor mij niets toe.

De School voor Coaching heeft het op haar website ook over de organisatiecoach die zich op het macro-niveau van organisaties beweegt. Zij presenteren een organisatiecoach als iemand die voornamelijk systeeminterventies doet.

Een netwerk van coaches die zich verzameld hebben onder de naam De Wandelende Coach presenteren allerlei vormen van coaching voor verschillende niveaus in organisaties onder verschillende namen. Wat maakt coaching van een CEO tot executive coaching? Coaching van de chef postkamer is toch ook geen 'facilitaire coaching'!

Dat geldt ook voor executive coaching bij de Baak, dat heeft in de presentatie op de website de organisatie als uitgangspunt. 

Laatst vernieuwd: 15-11-2009 om 19:08